بازار رقابتی یا غیررقابتی برق در ایران، مسئله کدام است؟

بورس برق کارکردهای مناسبی نداشته است

تاريخ 1398/05/23 ساعت 12:31

ایجاد بازار رقابتی درصنعت برق، برای خریداران در بازار به ویژه مصرف کنندگان خرد و کلان انرژی الكتریكی هم چالش های متفاوتی ایجاد کرده است.

تحليل روند شكل گيری و توسعه بورس انرژی در کشور نشان می دهد این بورس به دلایل متعدد از جمله مداخله مستقيم و همزمان دولت در تعيين دارایی فروشندگان و تأمين مالی خریداران نتوانسته است کارکردهای مورد انتظار را داشته باشد. بررسی انجام شده نشان می دهد بورس های انرژی عمدتا در معاملات مالی فعال هستند و در خصوص معاملات فيزیكی، بازه زمانی معاملات به کوتاه مدت (روز  بعد یا بين  روز) محدود می شوند. همچنين، آن دسته از بورس های انرژی که در معاملات فيزیكی فعال هستند از رابطه ای تنگاتنگ با بهره برداران شبكه برخوردارند.

بازیگران کليدی در صنعت برق را می توان به سه دسته تقسيم کرد: فروشندگان، خریداران و مدیریت شبكه. در این گزارش به شکل گیری «بازار برق» اشاره شده و «تعيين قيمت» و «حفظ تعادل عرضه و تقاضا در کوتاه مدت و بلندمدت» از مزایای بازار برق اعلام شده و آمده است:« تجدید ساختار سيستم های قدرت یكپارچه، منجر به ایجاد بازار برق و رقابت در توليد، انتقال و توزیع برق خواهد شد.»

از سوی دیگر برخی از کارشناسان معتقدند ایجاد بازار برق می تواند دردسرهایی را هم به همراه داشته باشد. « ایجاد بازار برق باعث می شود ميزان حضور فروشندگان (توليدکنندگان) در بازار برق وابسته به قيمت پيشنهادی آن ها و شرایط سایر توليدکنندگان باشد و در معرض نوسانات و تغييرات قرار گيرد. از این رو برای توليدکننده این اطمينان باید وجود داشته باشد که در بلندمدت در بازار حضور داشته و کالای توليدی خود (توان الكتریكی) را به فروش برساند. بنابراین، شكل گيری بازارهای رقابتی برق چالشی را برای فروشندگان برق ایجاد کرده است که با مشكل حفظ مشتری در بلندمدت در بازار مواجه خواهند بود.» برای فروشندگان، شكل گيری بازار برق سه مشكل عمده زیر را ایجاد خواهد کرد:« حفظ مشتری در بازار، تأمين مالی بلندمدت و دسترسی به شبکه انتقال»

ایجاد بازار رقابتی درصنعت برق، برای خریداران در بازار به ویژه مصرف کنندگان خرد و کلان انرژی الكتریكی هم چالش های متفاوتی ایجاد کرده است. مهمترین چالش های خریداران در بازار برق رقابتی عبارتند از: نوسان در قيمت ها و قابليت اطمينان تأمين برق در کوتاه و بلندمدت.» مصرف کنندگان الكتریكی یا خریداران برق می توانند با چالش نوسان در قيمت های برق و به ویژه جهش های قيمتی پيش بينی نشده مواجه باشند. این امر کار پيش بينی هزینه ها و نيز اطمينان از تأمين مناسب منابع مالی را با دشواری روبه رو می کند.

ازسوی دیگر فروشندگان نياز به ابزارهایی دارند تا بتوانند برای برنامه های بلندمدت خود تأمين مالی مناسبی داشته باشند. این برنامه ها می توانند ایجاد نيروگاه های جدید، بازنشستگی نيروگاهی یا توسعه ظرفيت نيروگاهی باشد. حضور در بازار برق و شرکت در مكانيسم های عمدتا کوتاه مدت آن باعث می شود به دليل عدم قطعيت ناشی از ميزان فروش برق در آینده، ابزارهای مناسبی برای تأمين مالی بلندمدت برای نيروگاه ها وجود نداشته باشد. ازسوی دیگر، در یک صنعت برق رقابت، طبيعی است که بخش عمده ای از توليدکنندگان و مصرفکنندگان برق از طریق قراردادهای دوجانبه با یكدیگر در تعامل باشند.


 عضو کانال اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران در تلگرام شوید

[صفحه چاپ]


ثبت نظر شما:

نام
پست الکترونیکی
تلفن
نظر